Vanaf welke leeftijd mag mijn kind een scherm gebruiken?

Een vraag die bijna elke ouder zich stelt

Zodra een baby een tablet of telefoon ziet oplichten, draait het kopje zich vanzelf die kant op — en veel ouders vragen zich meteen af of dat erg is. Grootouders zwaaien tijdens het videobellen, een oudere broer of zus speelt een spelletje, en voor je het weet zit ook je jongste kind op schoot mee te kijken. Er is geen kant-en-klare stopwatch die precies vertelt wanneer een scherm wél of juist niet mag, maar er bestaat wel een groeiende hoeveelheid onderzoek en praktisch advies van kinderartsen, ontwikkelingspsychologen en Nederlandse jeugdgezondheidsorganisaties dat helpt om een weloverwogen keuze te maken die past bij de leeftijd van je kind.

Schermtijd per leeftijdsfase

• 0 tot 18 maanden: Geen schermtijd, op een videogesprek met familie na. Het gezicht van een ouder is in deze fase de beste "beeldschermervaring" die een baby kan krijgen.
• 18 tot 24 maanden: Hooguit een kwartier per dag, en dan uitsluitend hoogwaardige content die je sámen bekijkt en waar je bij vertelt wat er gebeurt.
• 2 tot 3 jaar: Maximaal een half uur tot drie kwartier per dag. Kies bewust wat je kind ziet en blijf zelf in de buurt.
• 3 tot 5 jaar: Tot ongeveer een uur per dag, met genoeg actief buiten- of binnenspel ervoor en erna om de balans te bewaren.
• 6 jaar en ouder: Stel als gezin samen duidelijke afspraken op. Slaap, huiswerk en tijd met het gezin gaan altijd voor.

Deze indeling sluit nauw aan bij de lijn die het RIVM en de Voedingscentrum-richtlijnen voor jonge kinderen aanhouden: hoe jonger het kind, hoe voorzichtiger je met schermen omgaat, en hoe ouder het kind wordt, hoe meer de nadruk verschuift van harde tijdslimieten naar gezamenlijke afspraken en mediawijsheid.

Waarom de eerste twee jaar zo bepalend zijn

In de eerste vierentwintig maanden na de geboorte groeit het brein van een baby sneller dan op enig ander moment in het leven. Nieuwe zenuwverbindingen ontstaan vooral door rijke, veelzijdige ervaringen: het ruiken van een deken, het voelen van een hand, het zien van een gezicht dat glimlacht als reactie op een geluidje. Een scherm levert wel beeld en geluid, maar mist precies de tastbare, driedimensionale en wederkerige elementen die een babybrein nodig heeft om zich optimaal te ontwikkelen. Het JGZ-team op het consultatiebureau besteedt daarom bij elk contactmoment in het eerste levensjaar aandacht aan schermgebruik binnen het gezin, juist omdat deze periode zo gevoelig is voor de manier waarop een kind leert kijken, luisteren en reageren op de wereld om zich heen.

Niet alleen de klok, ook de inhoud telt

Twee kinderen kunnen exact even lang naar een scherm kijken en toch heel verschillende ervaringen hebben. Een rustig, voorspelbaar programma met herhaling en pauzemomenten waarin een kind kan meedoen — denk aan klassieke, langzaam opgebouwde kinderprogramma's — werkt heel anders op de hersenen dan een kort filmpje vol snelle montage, felle kleuren en constante verrassingen.

• Tempo: Langzame, voorspelbare content ondersteunt de opbouw van aandachtsspanne; razendsnel gemonteerde beelden werken die aandacht juist tegen.
• Interactie: Content waarbij een kind actief meedoet — meezingen, meewijzen, een vraag beantwoorden — is waardevoller dan puur passief kijken.
• Sfeer: Content zonder spanning of geweld beschermt de slaap en helpt een kind om emoties beter te reguleren voor het slapengaan.
• Herhaling: Kinderen leren juist van het steeds opnieuw bekijken van bekende content — dat is geen teken van verveling, maar van verwerking.

Praktische tips voor thuis

• Maak van schermtijd een bewuste keuze in plaats van een automatisme — pak niet standaard de tablet erbij zodra het rustig moet worden
• Kijk zoveel mogelijk samen, ook al is het maar voor een paar minuten, en praat na over wat je samen hebt gezien
• Houd vaste momenten schermvrij, zoals aan tafel, in de auto op korte ritjes en in het uur voor het slapengaan
• Zorg voor een aantrekkelijk alternatief binnen handbereik — blokken, boekjes, verkleedkleren — zodat een scherm niet de enige manier is om verveling te doorbreken

Veelgestelde vragen